Ngày đã chọn mà không làm được: dời, làm một phần, hay thôi
Chọn ngày xong, ghi vào lịch, báo cả nhà. Rồi tới sát ngày thì hỏng: mưa lớn, thợ báo trễ, người quan trọng nhất không về được, hoặc chính bạn ốm.
Lúc đó câu hỏi không còn là "ngày nào tốt" nữa, mà là: dời hẳn, làm tạm phần nào đó cho đúng ngày, hay cứ làm bình thường và thôi. Bài này đi qua ba hướng đó.
Trước tiên: việc này có mốc cứng không
Có việc dời được thoải mái, có việc dời là kéo theo cả dây. Phân biệt trước khi tính:
- Dời được dễ: bày một món đồ mới, đổi chỗ bàn làm việc, bắt đầu một thói quen.
- Dời được nhưng tốn: ngày đổ bê tông, ngày thợ tới, ngày xe chuyển nhà đã đặt.
- Gần như không dời được: ngày bàn giao nhà, ngày hết hợp đồng thuê, ngày cưới đã mời khách.
Nhóm thứ ba thì câu hỏi tự trả lời: làm đúng ngày đó, rồi tính phần còn lại quanh nó.
Hướng 1 — dời hẳn sang ngày khác
Hợp khi việc không có mốc cứng và bạn còn thời gian chọn lại. Nhớ mấy điều:
- Báo lại cho tất cả những ai đã biết ngày cũ, càng sớm càng tốt.
- Hỏi lại bên dịch vụ xem đổi ngày có mất phí không — nhiều nơi có, nhưng báo sớm thì ít hơn.
- Đừng chọn lại vội chỉ để cho xong; chọn vội rồi dời lần hai còn phiền hơn.
Hướng 2 — làm phần chính đúng ngày, phần còn lại sau
Đây là cách nhiều người dùng và ít ai nói ra. Ví dụ dễ hiểu: ngày đã chọn thì mang một ít đồ sang nhà mới và ngủ lại một đêm, còn chuyển hết đồ thì làm vào cuối tuần khi rảnh.
Cách này giữ được cái mốc mà không phải gồng cả nhà trong một ngày. Nếu bạn theo một quan niệm cụ thể, hỏi người bạn tin xem như vậy có được không — mỗi nơi trả lời khác nhau, và câu trả lời của chính người bạn tin mới là câu có ích.
Hướng 3 — thôi, làm ngày nào tiện thì làm
Cũng là một lựa chọn hợp lý, nhất là khi việc dời gây thiệt hại thật: mất tiền đặt cọc, lỡ hạn hợp đồng, cả nhà phải nghỉ làm thêm một ngày.
Không ai đủ thẩm quyền nói lựa chọn này là sai. Điều nên tránh là quyết trong lúc bực rồi sau đó áy náy — nếu chọn hướng này thì chọn cho dứt khoát.
Khi trong nhà không thống nhất
Đây mới là phần khó thật. Người thì muốn dời cho bằng được, người thì thấy dời là phiền vô lý. Mấy cách làm dịu:
- Tách chuyện tiền ra khỏi chuyện ngày: dời mất bao nhiêu, ai chịu.
- Hỏi người lớn tuổi nhất trong nhà nếu đó là việc chung — thường mọi người dễ chấp nhận hơn.
- Chọn hướng 2 khi hai bên giằng co: làm phần nhỏ đúng ngày, phần lớn làm sau.
- Đừng để một người quyết hết rồi thông báo.
Khi lý do là thời tiết
Mưa bão thì an toàn đi trước, không cần bàn thêm. Chở đồ, dựng giàn giáo, đổ bê tông trong mưa lớn là chuyện không nên làm dù ngày có đẹp tới đâu.
Mưa nhỏ thì thường vẫn làm được, chỉ cần che chắn đồ đạc và đi lại cẩn thận vì sàn trơn.
Khi lý do là người
Thiếu một người quan trọng thì hỏi thẳng họ: dời sang ngày nào thì họ về được. Nhiều khi câu trả lời đơn giản hơn ta tưởng, và họ cũng đỡ áy náy vì được hỏi.
Còn nếu thiếu người vì lý do sức khoẻ thì đừng cố — không việc gì đáng để một người phải gắng gượng.
Khi bên dịch vụ trễ hẹn
- Hỏi rõ trễ bao lâu, đừng nhận câu "mai mốt".
- Hỏi có bên khác làm được không nếu ngày này quan trọng với bạn.
- Ghi lại đã báo gì lúc nào, nhất là khi đã đặt cọc.
- Nếu họ trễ nhiều lần thì đó là thông tin về cách họ làm việc, không chỉ là chuyện một ngày.
Đừng chọn ngày quá xa
Chọn một ngày cách đây vài tháng nghe thì chắc chắn, nhưng càng xa càng nhiều thứ có thể xen vào. Ngày trong vòng vài tuần thường giữ được tốt hơn, và nếu hỏng thì cũng còn chỗ xoay.
Có ngày dự phòng ngay từ đầu
Mẹo đơn giản mà ít người làm: khi chọn ngày, chọn luôn một ngày dự phòng và ghi cả hai vào lịch. Lúc có chuyện thì không phải đi chọn lại từ đầu trong lúc đang rối.
Ngày dự phòng cũng giúp khi nói chuyện với bên dịch vụ — bạn đưa ra hai lựa chọn thay vì một, khả năng khớp cao hơn hẳn.
Sau khi đã quyết
- Nhắn lại cho tất cả một tin ngắn, rõ ngày giờ mới.
- Sửa luôn trên lịch điện thoại, đừng để hai mốc cùng tồn tại.
- Hỏi lại bên dịch vụ xác nhận chứ đừng cho là họ đã nhớ.
- Thôi nghĩ về ngày cũ.
Khi người khuyên bạn đổi ý vào phút chót
Sát ngày mà có người nói ngày đó không ổn, nên dời — nghe xong rất khó xử. Vài câu hỏi giúp bạn quyết:
- Người này có phải người bạn đã hỏi từ đầu không, hay là ý kiến mới xen vào.
- Họ nói dựa trên cơ sở nào, và cơ sở đó có khác với chỗ bạn đã tra không.
- Dời theo lời họ thì mất gì — tiền, công, hay chỉ là một buổi.
- Nếu có ai đó đòi tiền kèm theo lời khuyên thì nên chậm lại.
Nghe thì cứ nghe, nhưng người quyết vẫn là bạn — và bạn là người chịu phần phiền phức nếu dời.
Ghi lại cho lần sau
Vài dòng sau mỗi lần: định làm ngày nào, hỏng vì gì, cuối cùng làm ngày nào, thấy thế nào. Sau vài lần bạn sẽ biết trong nhà mình thứ gì hay làm hỏng kế hoạch — mưa, thợ, hay lịch của một người cụ thể.
Ba điều gọn lại
- Phân loại việc trước: dời dễ, dời tốn, hay không dời được.
- Làm phần chính đúng ngày, phần còn lại sau là hướng trung dung ít người nghĩ tới.
- Chọn sẵn một ngày dự phòng ngay lúc chọn ngày chính.